Opnieuw zwanger zijn na het verlies van je baby of na een miskraam is een ervaring die moeilijk in woorden te vatten is. Het is een periode waarin verlangen en vrees elkaar afwisselen. Waarin hoop broos voelt, en vertrouwen niet vanzelfsprekend is. Misschien ben je nu opnieuw zwanger. Misschien denk je erover na, maar durf je nog niet goed. Misschien zoek je informatie, erkenning of steun. Wat je ook voelt: je bent niet alleen.
Deze pagina is geschreven voor jou. Voor ouders die opnieuw zwanger zijn na verlies. Voor naasten die willen begrijpen. En voor professionals die willen begeleiden. Je vindt hier medische, emotionele en praktische informatie. Niet als handleiding voor hoe je deze zwangerschap zou moeten beleven, maar als houvast bij de vragen en gevoelens die er kunnen zijn.
Na een zwangerschapsverlies komt vaak al snel de vraag: wanneer mag het weer?
Wanneer een volgende zwangerschap medisch verantwoord is, verschilt per persoon. De termijn hangt onder meer af van de zwangerschapsduur, het verloop van het verlies, je lichamelijke herstel, mogelijke complicaties, uitslagen van onderzoek en jouw eigen wensen. Bespreek daarom met je verloskundige, huisarts of gynaecoloog wat in jouw situatie passend is.
Deze pagina geeft algemene informatie en vervangt geen persoonlijk medisch advies.
Na een vroege miskraam kun je zelf beslissen wanneer je opnieuw probeert zwanger te worden. Volgens Thuisarts hoef je niet te wachten tot je weer ongesteld bent geweest. Wel wordt geadviseerd om de eerste twee weken na de miskraam geen seks met penetratie te hebben, omdat de kans op een ontsteking dan groter is. Heb je medicijnen gebruikt, een operatie gehad of waren er complicaties? Bespreek dan met je arts of verloskundige of voor jou een ander advies geldt.
Naast lichamelijk herstel kan ook meespelen hoe jij je voelt bij een volgende zwangerschap. Misschien is de wens er snel. Misschien wil je wachten. Ook wanneer jij lichamelijk opnieuw zwanger kunt worden, hoef je niet direct een beslissing te nemen.
Na verlies later in de zwangerschap of rond de geboorte kan meer tijd nodig zijn voor lichamelijk herstel. Wat medisch verstandig is, hangt af van wat er is gebeurd. Denk bijvoorbeeld aan de bevalling, een eventuele keizersnede, bloedverlies, een infectie, een vroeggeboorte of andere complicaties. Ook uitslagen van onderzoek kunnen van invloed zijn op de begeleiding van een volgende zwangerschap.
Er bestaat daarom geen algemene wachttijd die voor iedere ouder geldt. Bij een eerdere vroeggeboorte kunnen andere adviezen gelden dan na een verlies zonder medische complicaties. De NVOG adviseert na een vroeggeboorte doorgaans een zwangerschapsinterval van minimaal zes maanden, maar benadrukt ook dat individuele omstandigheden en kinderwens moeten worden meegewogen. Bespreek jouw situatie daarom met je gynaecoloog of verloskundige voordat je opnieuw zwanger probeert te worden.
Na twee of meer miskramen wordt gesproken van herhaalde miskramen. Deze miskramen hoeven niet direct na elkaar te hebben plaatsgevonden. Je arts of verloskundige kan met jullie bespreken of onderzoek passend is. Niet ieder onderzoek is in iedere situatie nodig en niet altijd wordt een oorzaak gevonden. De beslissing om onderzoek te doen, wordt samen met jou en je partner genomen.
Medische informatie is belangrijk, maar vertelt niet wanneer jij je emotioneel klaar zou moeten voelen. Daar bestaat geen vast moment voor. Misschien voel je een sterke kinderwens terwijl je ook nog volop rouwt. Misschien wil jij opnieuw proberen zwanger te worden, terwijl je partner daar anders in staat. Lichamelijke veranderingen, verdriet, verlangen en onzekerheid kunnen door elkaar lopen. Je hoeft niet meteen te weten wat voor jullie het juiste moment is.
Het kan helpen om samen te bespreken wat je hoopt, waar je bang voor bent en welke informatie je nog nodig hebt. Je kunt deze vragen ook meenemen naar je huisarts, verloskundige of gynaecoloog
Niet alle ouders verliezen hun baby tijdens de zwangerschap of rond de geboorte. Soms overlijdt een baby na een periode op de NICU, door ziekte of onverwacht na de geboorte. Ook dan kan een volgende zwangerschap veel gevoelens oproepen.
Je hebt voor je baby gezorgd en je baby leren kennen. Controles, echo’s, ziekenhuizen of de naderende bevalling kunnen herinneringen oproepen aan de eerdere zwangerschap, de zorgperiode of het overlijden. Een nieuwe zwangerschap kan hoop geven en tegelijkertijd confronterend zijn.
Ook binnen jullie relatie kan deze zwangerschap verschillend worden beleefd. Misschien willen jullie niet op hetzelfde moment vooruitkijken of praten. Dat betekent niet dat een van jullie verkeerd rouwt.
Lees ook: Je relatie met je partner na het verlies van je baby.
Een nieuwe zwangerschap na verlies voelt voor veel ouders anders dan een eerdere zwangerschap. Echo’s, controles, lichamelijke veranderingen of een bepaalde zwangerschapsduur kunnen herinneringen en spanning oproepen. Je weet uit eigen ervaring dat een zwangerschap niet vanzelfsprekend is. Daardoor kan vertrouwen moeilijker voelen en kan onbevangen genieten ver weg zijn.
Wanneer je baby na de geboorte is overleden, kunnen ook herinneringen aan de eerdere zwangerschap, de bevalling, het ziekenhuis, een NICU-periode, ziekte of het overlijden van je baby meespelen. Je hebt voor je baby gezorgd en je baby leren kennen. Een nieuwe zwangerschap kan daardoor hoop geven en tegelijkertijd confronterend zijn.
Ook binnen jullie relatie kan deze zwangerschap verschillend worden beleefd. Misschien willen jullie niet op hetzelfde moment vooruitkijken of praten. Dat betekent niet dat een van jullie verkeerd rouwt.
Deze gevoelens zijn begrijpelijk na wat je hebt meegemaakt. Ze hoeven niet eerst verdwenen te zijn voordat er ook hoop, liefde of blijdschap mag zijn. Angst en verdriet betekenen niet dat je ondankbaar bent. En moeite hebben om je aan deze baby te hechten, betekent niet dat je iets verkeerd doet of je baby tekortdoet.
Dit zijn mogelijkheden, geen opdrachten. Wat voor de één prettig is, kan voor een ander juist niet passend zijn. Je hoeft niet ontspannen, positief of vol vertrouwen te zijn om goed voor jezelf en je baby te zorgen.
Misschien praat je graag tegen je baby, leg je een hand op je buik of schrijf je een brief. Misschien voelt dat nog te kwetsbaar en houd je liever wat afstand. Beide reacties mogen er zijn.
Praten, aanraken of bewust stilstaan bij je baby kan voor sommige ouders betekenisvol zijn. Het kan een manier zijn om deze zwangerschap aandacht te geven, maar er is geen juiste manier en geen gegarandeerd effect. Je hoeft jezelf hier niet toe te dwingen. Angst, verdriet of moeite met hechten zijn geen teken dat jij je baby schade toebrengt.
Je omgeving weet vaak niet goed hoe te reageren. Sommigen zijn blij voor je, alsof het verlies nu is opgelost. Anderen durven er niet naar te vragen. En weer anderen zeggen dingen als: “Nu kun je het afsluiten.” Maar voor jou voelt het niet zo. Je leeft tussen twee werelden: rouw en hoop.
Bij een zwangerschap na verlies kan er behoefte zijn aan begeleiding die aansluit bij wat jij hebt meegemaakt en wat je nu nodig hebt. Denk bijvoorbeeld aan meer tijd voor gesprekken, ruimte om je overleden kindje te blijven noemen of het bespreken van de mogelijkheid van extra controles of echo’s. Wat mogelijk en medisch passend is, bespreek je met je verloskundige of gynaecoloog.
Een zwangerschapscursus kan confronterend zijn wanneer jouw eerdere zwangerschap anders is verlopen dan waarop je had gehoopt. Misschien wil je je wel voorbereiden op de bevalling, maar niet in een groep waarin weinig ruimte is voor verlies en angst.
Je hoeft niet eerst een bepaald niveau van fitheid te bereiken. Bewegen tijdens de zwangerschap kan op een manier die past bij jouw lichaam, herstel en medische situatie. Wandelen kan bijvoorbeeld een toegankelijke vorm van bewegen zijn, maar het hoeft geen ontspanning te geven en het is niet in iedere situatie vanzelfsprekend passend. Heb je lichamelijke klachten, ben je nog herstellende of waren er complicaties? Bespreek dan met je verloskundige, huisarts of gynaecoloog wat voor jou mogelijk is. Thuisarts adviseert tijdens een zwangerschap te bewegen op een manier waarbij je je prettig voelt en lichamelijke signalen met je zorgverlener te bespreken.thuisarts
Mindfulness, meditatie, ademhalingsoefeningen of muziek kunnen voor sommige ouders een moment van rust of aandacht bieden. Ze nemen de oorzaak van angst of verdriet niet weg en vervangen geen medische of psychologische behandeling. Als een oefening juist meer spanning oproept, hoef je er niet mee door te gaan.
Veel ouders voelen zich niet op hun plek in reguliere zwangerschapscursussen. Het idee om tussen blije, zorgeloze zwangeren te staan, kan confronterend zijn. Tegelijk is er wél behoefte aan begeleiding: emotioneel, praktisch, en afgestemd op hun unieke situatie.
Begeleiding kan verschillende vormen hebben. Wat passend is, hangt af van jouw vraag, voorkeuren en medische situatie. Denk bijvoorbeeld aan:
Welke ondersteuning bij je past, is persoonlijk. Heb je medische of psychische klachten, bespreek deze dan met je huisarts, verloskundige, gynaecoloog of een andere daarvoor bevoegde zorgverlener. Kies je voor aanvullende begeleiding? Vraag dan naar de opleiding, ervaring en werkwijze van de begeleider en, wanneer dat van toepassing is, naar een beroepsregistratie en klachtenregeling.
Bekijk zelf welke professionals binnen het netwerk van Kennisbank Kindverlies begeleiding bij zwangerschap na verlies aanbieden.
Het kan steunend zijn om te lezen hoe andere ouders een nieuwe zwangerschap na verlies beleven. Een ervaring van een ander kan herkenning geven, maar hoeft niet te voorspellen hoe jouw zwangerschap zal verlopen of wat jij nodig hebt.
Op de blogpagina opnieuw zwanger na verlies van je baby en op de blogpagina opnieuw zwanger na een miskraam vind je persoonlijke verhalen en informatie over zwangerschap na verlies.
Wil je meer informatie over een zwangerschap na verlies? Deze organisaties bieden aanvullende informatie en ondersteuning:
Steunpunt Nova – Zwangerschap na verlies. Informatie en ondersteuning voor ouders die opnieuw zwanger zijn na het verlies van een baby.
Stille Levens – Zwangerschap na het verlies van je baby Een brochure voor ouders over een nieuwe zwangerschap na het verlies van een baby, met aandacht voor gevoelens, zorgen, medische begeleiding en de periode rond de bevalling.
Thuisarts.nl. Medische informatie over wanneer je na een miskraam weer zwanger kunt worden en wanneer het verstandig is om hierover met je arts of verloskundige te overleggen.
De informatie op externe websites valt onder de verantwoordelijkheid van de betreffende organisatie.
Opnieuw zwanger zijn na verlies is een reis vol hobbels, hoop en onzekerheid. Je hoeft het niet alleen te doen. Je mag hulp vragen. Je mag je angst uitspreken. Je mag zoeken naar een zorgverlener die je begrijpt. En je mag kiezen voor begeleiding die past bij jouw situatie.
Weet dat jouw verhaal ertoe doet. Dat je verdriet én je hoop er mogen zijn. En dat je niet hoeft te kiezen tussen rouwen en genieten. Je mag het allebei voelen.
Ze kijkt me aan. Haar ogen zijn dof, haar schouders hangen. Ze zegt: Tot op heden heb ik mijn manager niet gezien of gesproken. Ik heb wel bloemen gehad en krijg af en toe een kaart… maar dat is het….
Er zijn vrouwen die opnieuw zwanger raken nadat ze eerder hun baby’tje in de zwangerschap hebben verloren. Wat vaak opvalt, is dat de blijdschap over een nieuwe zwangerschap er wel is, maar niet vrijuit gevoeld wordt. De angst zit er…
